Skip links

Ochrona roślin przed przymrozkami – sposoby i skuteczność

Kolejny materiał na blogu Akademia Krzemu poświęcamy roślinom, a w zasadzie ich zabezpieczeniu przed przymrozkami. Z poniższego materiału dowiecie się czym są przymrozki, jak powstają oraz jakimi narzędziami dysponujemy, aby z nimi walczyć. Poniższy materiał jest jednym z trzech poświęconych tematyce przymrozkowej na naszym blogu.

Oto nasz cykl przymrozkowy:

  1. Ochrona roślin przed przymrozkami – sposoby i skuteczność. (tu jesteś)
  2. Jak sobie poradzić z przymrozkami? Minerały i mikroorganizmy.
  3. Wytrzymałość pąków na przymrozki wiosenne.

Ochrona roślin przed przymrozkami

Wiosenne przymrozki to temat dobrze znany w gospodarstwach nastawionych na produkcję roślinną. Dotyczy to zarówno specjalizacji warzywniczej, sadowniczej, jak i upraw roślin polowych, np. zbóż czy motylkowych. Problem ten jest na tyle dobrze znany, że w zasadzie co roku rolnicy spotykają się z jego negatywnymi konsekwencjami. Krótkotrwałe obniżenia temperatury w okresie wiosennym mogą mieć różne nasilenie, a w efekcie zakres szkód może być również zróżnicowany.

Czym są przymrozki?

Z przymrozkiem mamy do czynienia wtedy, gdy następuje spadek temperatury przy gruncie poniżej 0 °C przy średniej dobowej temperaturze większej niż 0°C. Z uwagi na przyczynę ich powstawania dzieli się je na dwie grupy: adwekcyjne i radiacyjne. W pierwszym przypadku mowa o sytuacji, gdy zimne powietrze napływa na daną lokalizację. Cechą charakterystyczną jest występujący wówczas wiatr. Z kolei przymrozki radiacyjne powstają, gdy ciepło z podłoża oddawane jest do atmosfery. Takiemu zjawisku towarzyszy zwykle czyste niebo i brak wiatru.

Nie jest to jedyny podział przymrozków. Ze względu na porę występowania rozróżnia się przymrozki: późne – występujące wiosną i wczesne – występujące jesienią. Biorąc pod uwagę wysokość na jakiej występują mówi się o przymrozkach przygruntowych – występujących 5 cm nad gruntem, a także wysokich – notowanych 200 cm nad gruntem. Koncentrując się z kolei na nasileniu wyróżnia się przymrozki: łagodne (od 0°C do -2°C), umiarkowane (od -2,1°C do -4°C), silne (od -4,1°C do -6°C), a także bardzo silne (poniżej -6,1°C).

Jak chronić rośliny przed przymrozkami?

Istnieje szereg rozwiązań, którymi można chronić rośliny przed nagłymi zmianami temperatury w okresie wiosennym:

  1. W ramach działań profilaktycznych, jeśli jest to możliwe, warto wybrać takie stanowisko, które w mniejszym stopniu narażone jest na przymrozki. Dotyczy to np. lokowania gatunków wrażliwych na niskie temperatury oraz takich, które wcześniej zaczynają wegetację. Nie zaleca się sadzenia ich w zagłębieniach terenu. Warto szukać również lokacji osłoniętych.
  2. Kolejny przykład działania profilaktycznego, to wybór odpowiednich odmian.
  3. Nieoptymalne, czyli zbyt duże nawożenie azotem przy niedoborach potasu może być również czynnikiem wpływającym na kondycję roślin oraz ich odporność na niskie temperatury.
  4. Jedną ze skutecznych metod ochrony roślin przed przymrozkami jest nawożenie roślin krzemem. Krzem bardzo pozytywnie wpływa na “wzmocnienie” rośliny i zwiększenie mrozoodporności. Potwierdzają to ostatnie doświadczenia przeprowadzone na wielu gatunkach drzew owocowych, krzewów jagodowych oraz warzyw. Poniżej publikujemy wyniki badań na przykładzie ogórka prowadzone na Uniwersytecie Przyrodniczym w Lublinie.

Inne stosowane w praktyce rozwiązania, to:

  • okrywanie upraw (np. specjalną agrowłókniną),
  • w sadach stosowane jest nawadnianie nadkoronowe,
  • można również korzystać z wiatraków antyprzymrozkowych, które mieszają powietrze,
  • innym rozwiązaniem jest zamgławianie termiczne,
  • ogrzewanie zagrożonego obszaru.

Krzem w walce z przymrozkami

Na Uniwersytecie Przyrodniczym w Lublinie prof. dr. hab. Ewa Solarska przeprowadziła w marcu 2018 roku badania nad wykorzystaniem krzemu w uprawie ogórka. Jednym z ważniejszych testów było przeprowadzenie prób mrozoodporności. Wykazały one, że zastosowanie preparatów ZumSil, AdeSil oraz SiliTom powoduje tolerancję temperatury -4 °C przez 3 godziny. Badania przeprowadzono stosując zróżnicowane dawkowanie poszczególnych preparatów, preparatów porównawczych oraz kontroli.

 

Ochrona roślin przed mrozem – stosowanie krzemu organicznego. Fot. akademiakrzemu.pl
Ochrona roślin przed mrozem – stosowanie krzemu organicznego. Fot. akademiakrzemu.pl

 

Ochrona roślin przed mrozem – stosowanie krzemu organicznego. Fot. akademiakrzemu.pl
Ochrona roślin przed mrozem – stosowanie krzemu organicznego. Fot. akademiakrzemu.pl

Trzeba zaznaczyć, że preparaty oznaczone jako “standard” były w trakcie badań zastosowane w dawce zalecanej przez producenta. Zalecana dawka ZumSilu wynosi 0,5 l/ha. Zalecana jednorazowa dawka AdeSilu dla upraw sadowniczych wynosi 10-15 kg/ha, natomiast dla warzyw to jest ok. 10 kg/ha. Zatem zastosowana w doświadczeniu dawka 7,5 kg/ha jest znacznie niższa niż zalecana, a i tak efekt jest pozytywny. Zalecana dawka SiliTomu to 7,5 kg/ha.

Jeśli chcesz dowiedzieć się jak zabezpieczyć rośliny przed mrozem: kliknij